Tác hại của những thông tin lệch lạc

Vừa qua trong tờ Le Courrier du / Vietnam. số 592, thứ tư ngày 7 tháng 8 năm1996, ở chuyên mục Decouverte (Phát hiện) có bài: “Sự tách hai chị em gái song sinh dính nhau” (Séparation de deux soeurs siamoises). ở dòng đầu là: “Ngày 24 tháng 7 vừa qua, Viện Bảo vệ sức khỏe trẻ em (IPSE) Hà Nội đã tách thành công hai bé gái dính bụng nhau.

Các cháu sinh nqày 2 tháng 4 bố mẹ chúng đều là công nhân mỏ Hòn Gai (Quảng Ninh) Các cháu đã được chuyển đến viện bảo vệ sức trẻ em khi đầy hai tháng tuổỉ .

Cuộc giải phẫu do giáo sư Nguyễn Xuân Thu, các bác sĩ Nguyễn Thanh Liêm, Nguyễn Danh Tình thực hiện đã kéo dài gần 4 tiếng đồng hồ.

Tôi đang vô cùng thích thú với mẩu tin hấp dấn trên thi chiếu chủ nhật 18/8/1996 ở báo Sức khỏe và Đời sống có bài : Viện bảo vệ sức khỏe trẻ em đã mổ tách thành công một trường hợp sinh đôi dính bụng của bác sỹ Nguyễn Đức Kiệt. Bài báo khá dài kèm theo hình ảnh hai đứa trẻ trước và sau khi mổ tách thành công. Tôi hăm hở đọc và phát hoảng khi những tình tiết đăng khác xa với tờ Le Courrier du / Vietnam. Tôi xin trích dẫn ra vài đoạn sau đây để các bạn thấy được rõ hơn:

Ngày 24/7/1996, tức là sau 3 tháng 3 tuần vào viện, viện đã tiến hành mổ tách rời hai cháu Ly và Phương..)

“9 giờ 45 phút sảng 24/7/1996 bắt đầu mổ tách hai cháu (…) Sau đúng 1 tiếng đổng hồ. tức đến 10 giờ 45 phút, mũi khâu da cuối cùng đã được hoàn tất…”

Bằng kinh nghiệm nghề nghiệp, tôi tin vào tờ Sức khỏe & Đời sống hơn, vì nó được một thầy thuốc viết ra. đó là điều dễ hiểu. Nhưng điểm chính cần bàn ở đây là: đối tượng đọc chủ yếu của tờ Le Courrier du Vietnam là người nước ngoài mẩu tin khoảng 100 từ ( từ tiếng Pháp) mà có mấy tình tiết quan trọng đều đưa sai như các cháu nhập viện lúc 3 ngày tuổi mà lại nói là hai tháng tức 60 ngày gấp 30 lần so với sự thật. Ý này làm nảy sinh những suy diễn không hay vì một ca đẻ hiểm nghèo và phức tạp như vậy sao không được xử lý kịp thời mà lại lưu quá lâu ở một cơ sở y tế địa phương như Hòn Gai.

Hai cháu được viện BMVTE chăm sóc ngày 5/4/96, ngày 24/7/96 tiến hành mổ và khi báo SK và ĐS đăng tin này thì các cháu vẫn chưa rời viện tức là gần 4 tháng chứ không phải 1 tháng 3 tuần như tờ Le Courrier du Vietnam đã đăng.

Sai sót ấy vô hình chung đã phủ nhận công lao và lòng tốt của thầy thuốc ở viện BVBMTE. Đặc điểm nữa là ca mổ thành công này của giáo sư Nguyễn Xuân Thụ và tập thể bác sĩ lành nghề của viện trong vòng đúng 1 giờ đồng hồ trong khi tờ báo Pháp lại đăng trong thời gian 4 h đồng hồ.

Với những điều trình bày ở trên thiết nghĩ đây là bài học cho người làm báo dù là mẩu tin báo ngắn cũng đòi hỏi người làm báo phải trung thực và đảm bảo tính chính xác cao, có như vậy mới thuyết phục được người đọc và tránh gây ra những tranh luận phiền phức và không hay.

SK và ĐS năm 1996

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *